Deel 16 Villa De Wyngaard.

Omschrijving: Villa De Wyngaard

Alternatieve naam: Villa Mermans

Kapellensteenweg nr. 410 – Kalmthout

Vrijstaande villa in een groot beboomd park

Bosgedeelte tot spoorlijn Lijn 12

Gelegen op 1 km van station Heide

Cottage stijl en Koloniale inslag

Identiteit en ligging

• Naam: Villa De Wijngaard
• Alternatieve naam: Villa Mermans
• Adres/locatie: Kapellensteenweg 410, 2920 Kalmthout
• Context: vrijstaande villa in een groot beboomd park/tuin, met bosgedeelte richting spoorlijn (Antwerpen–Roosendaal); station Heide-Kalmthout op ca. 1 km.

Datering, stijl en typologie

• Bouwperiode: circa 1904; uitbreidingen in 1908 en 1912
• Stijl: eclecticisme met cottage-invloeden
• Typologieën op het domein: villa, tuinpaviljoen, paardenstal, conciërgewoning, (voormalige) schuur
• 
  

Historiek

• Gebouwd in opdracht van Henri Frans Vanden Bergh (nijveraar, Antwerpen).
• Verkocht in 1920 aan Maurice Strybos; circa 1922 aan Petrus Josephus Mermans (gehuwd met Clara Greenhill); in 1956 geërfd door Paulette en Pierre Mermans.

Architectuur (exterieur)

• Onregelmatig samengesteld complex met souterrain + 2 bouwlagen, onder overkragende schild- en zadeldaken.
• Bepleisterde en witgeschilderde lijstgevels op donkere plint; bovenste bouwlaag met pseudovakwerk.
• Rondom (deels) galerijen/veranda-achtige omloop met houten borstwering; hoofdtoegang via houten trap naar bel-étage.
• Veel origineel schrijnwerk (eik), roedeverdelingen, en oorspronkelijk hang- en sluitwerk/beglazing grotendeels bewaard (volgens de inventaris).

Interieur (opvallende erfgoedwaarden volgens de inventaris)

• Inventaris beschrijft een gaaf bewaard burgerlijk interieur met grotendeels originele indeling, binnen houtwerk, lambriseringen, tegel- en parketvloeren.
• Specifieke ruimtes die genoemd worden: trapzalen, eet-/zitplaatsen, veranda, keuken, badkamer, sanitair; o.a. faience wandbekledingen, beschilderde plafonds, oorspronkelijke elementen van verwarming/verlichting.

Bijgebouwen en toegang

• Tuinpaviljoen: opengewerkt, octogonaal hout, rieten kegeldak (met lantaarn).
• Paardenstal: eenvoudig baksteenvolume onder zadeldak.
• Conciërgerie en langsschuur (voormalige schuur) worden eveneens beschreven.
• Toegang o.a. via bakstenen poort aan de Kapellensteenweg en een kleinere poort naar "de Steeg".

Erfgoedstatuut (juridisch)

• Beschermd monument sinds 09-05-2000
• Vastgesteld bouwkundig erfgoed sinds 29-03-2019

De strakke, ongeveer symmetrisch uitgewerkte frontzijde, contrasteert met het hybridisch uitzicht van de overige zijden, voornamelijk de noordwestelijke zijde. Souterrain en bel-etage met aan de zuidwest-, de zuidoost- en de noordoostzijde vrijwel volledig omlopende galerijen met opengewerkte houten borstwering, voor het souterrain op gemetselde sokkel, en in ruitvorm gelegde witte en grijze vloertegels; de galerij op de bel-etage is opgebouwd uit troggewelven, ondersteund door zware gemetselde pijlers, en afgewerkt met houten windborden. Verschillend uitgewerkte erkers markeren de westelijke en de noordelijke hoek, terwijl de oosthoek over de volledige bouwhoogte is afgerond. Een eenvoudige, licht uitwaaierende houten steektrap voert naar de hoofdinkom op de bel-etage, met rechthoekige, beglaasde houten vleugeldeur, identiek met de aansluitende vleugeldeuren van de grote eetplaats. Overwegend rechthoekige muuropeningen; de veelal meerledige ramen, deurvensters en deuren met origineel eiken houtwerk, al dan niet voorzien van bovenlichten en met kleine roedeverdelingen; hang- en sluitwerk, alsook de oorspronkelijke beglazing bleven bewaard schoorsteenmantel met Leuvense stoof. Rode tegelvloer. Badkamer met betegelde wanden van witte faience en geometrische versieringen met paarse tegels; de polygonale, paars omlijste spiegels boven wastafel en haard zijn in de betegeling ingewerkt. Monumentale ingebouwde, eveneens volledig betegelde douchecel, met gewelfd plafond. Gietijzeren bad op leeuwenpootjes. Volledig betegelde sanitaire ruimte: witte faience met wit-blauwe sierboord; originele toiletpot van wit porselein met blauwe bloemen en houten bril.